Sau hơn 30 năm xa cách, tôi đã...... Trở về khu đất Huế-một vùng khu đất tương bội nghịch thiên thu: Huế, đất của không ít con tín đồ “tâm sự những mà không nhiều hé bên trên môi” và “thường tuyệt sầu giữa lúc trần thế vui” như thơ của Bích Lan! cùng Huế còn trứ danh kịch liệt qua nhận xét đầy triết lý của Foulon, khu vực mà “tang tóc ngậm mỉm cười và nụ cười não nuột” (…le deuil sourit, la joie soupire)!

Ấy vậy nhưng trong chuyến trở lại viếng thăm lại Huế trong thời điểm tháng ba vừa qua, vợ chồng người em gái tôi lại rủ tôi viếng thăm một vị trí với mẫu tên quái đản là “Thành Phố Ma”!

Nơi đó là làng An bằng cách cửa Thuận An khoảng bốn chục cây số. Theo lời trình làng trịnh trọng của người em rể: địa điểm đây linh hồn bạn chết ko ngậm cười nơi cửu nguyên như người ta thường xuyên nói, mà phải nói rằng những hồn ma tại đây reo mỉm cười rạng rỡ.

Bạn đang xem: Thành phố ma an bằng

Reo cười cợt là đúng bởi chốn này du khách sẽ bị choáng ngộp vì những bản vẽ xây dựng mộ phần, lăng tẩm muôn mầu muôn vẻ tuơi vui… miếu ở An Bằng. Cố là loại xe bao mướn Daihatsu bé dại nhắn bẩy địa điểm ngồi, cửa hàng chúng tôi đi thăm xóm An bởi với một nụ cười háo hức đầy tính chất nghịch lý này.


*

Dựa trên đầy đủ dữ kiện kế hoạch sử, địa lý, nhân văn viết về làng mạc này bên trên những báo chí địa phương, người em gái của mình ngồi trên xe đã chuyện trò dẫn dắt cửa hàng chúng tôi từ kinh ngạc này qua quá bất ngờ khác: Nói là làng, chứ An bởi chỉ là một trong thôn nhỏ dại của những người dân chài lưới duyên hải. Làng mạc An bằng thuộc làng Vinh An, huyện Phú Vang, tỉnh quá Thiên Huế, nằm biện pháp cửa biển khơi Thuận An về phía nam khoảng 40 cây số.


*

Thôn An bằng được bộc lộ cô lập như ốc đảo với biển cả cả cùng đầm phá bao quanh: biển ở phía đông, váy đầm phá Tam Giang vây khắp phía còn lại, đề xuất thôn thôn nối với đất liền chỉ bằng con đường nhỏ tuổi trên cỗ chạy lâu năm từ Thuận An chạy qua bé đập đắp qua cửa Hòa duân. Địa thế của thôn An Bằng khiến cho tôi nhớ đến bài bác thơ quê hương của Tế Hanh:

Làng tôi ở, vốn làm cho nghề chài lưới.Nước bao vây cách đại dương nửa ngày sông.Khi trời trong, gió nhẹ, nhanh chóng mai hồng.Dân trai tráng bơi lội thuyền đi dánh cá…

Nhà cúng Thánh trung ương ở An bằng Theo tài liệu địa bạ của tỉnh thừa Thiên bên dưới triều Nguyễn, diện tích s thôn An bởi có 1201 mẫu 1 sào toàn là cat trắng! vì chưng là sinh sống trên vùng toàn là đất mèo trắng, buộc phải dân buôn bản chỉ sống chủ yếu về chài lưới. “Trước đây shop chúng tôi cực lắm – một bạn dân An Bằng bật mý – Làm nghề cá khi gặp mặt mặt trời yên ổn bể im thì đủ ăn. Còn ko thì nạp năng lượng cháo xương rồng…” (phóng sự của hồ nước Vĩnh: “Xa rồi thành phố lăng”, tuyển tập nhớ Huế số 5, bên Xuất bạn dạng Trẻ).


*

*

Món xương rồng nạp năng lượng đỡ dạ thì không sao, nhưng ăn nhiều thì mặt phù thũng. Cái đau buồn này còn bi tráng hơn với việc kiện ”đến chất đốt thực hiện để làm bếp nướng với sưởi ấm ngày đông cũng chỉ là đa số nhánh thông èo uột khẳng khiu mà lại trẻ mót lượm trên vùng cát trắng miền trung, vốn khô cằn phe cánh lụt hằng năm” (theo tư liệu của Tổng đội Xây lấp bạn teen Đà Nẵng – mon 11 năm 2000).


*

Nhưng rồi bước đầu vào khoảng tầm năm 1990, qua sự dỡ mở ở trong phòng nước, thôn An Bằng nghèo nàn bỗng như con gái Lọ Lem trở thành công xuất sắc chúa. Khi thăm thôn làng mạc này với cùng 1 tổng thể phong phú của hồ hết ngôi lăng chiêu mộ nguy nga cất bằng bê tông, nhà du ngoạn người Pháp thương hiệu André Crozeilles đề nghị thốt lên bỡ ngỡ “Một vùng cát trắng xóa mà phát triển thành một đô thị bạn chết!


*BÀN TAY TA LÀM NÊN TẤT CẢ

Do đâu mà làng An bởi đã vắt hồn đổi xác? Câu trả lời là tiền viết hoa! Vào quá trình sau 1975 trong đợt đánh tứ sản, tất cả tiền, có vàng là một chiếc tội bị tù, bị đi vùng tài chính mới. Nhưng kế tiếp thì hoàn toàn tương phản bội lại, nhất là tiến độ mà nhà nước cởi trói đổi mới: tiền là Tiên, là Phật Là sức nhảy của lò xo. Là thước đo lòng người, Là nụ cười của tuổi trẻ, Là sức mạnh của người già! Là dòng đà danh vọng, Là cai lọng bít thân, Là mẫu cân công lý, tiền là không còn ý! mà lại tiền đây không hẳn là đồng tiền việt nam có in hình bác Hồ cơ mà là đồng US Dollars, một đồng ăn 14 ngàn 5 trăm đồng VN. Thậm chí, tiền xoàn mã cung cấp ở vn cũng yêu cầu in thành giấy Năm trăm đồng đôla mà đốt thì ông bà mới ngậm mỉm cười dưới suối vàng…


Theo ông hồ nước Vĩnh, toàn làng Vinh An tất cả 1.800 hộ dân, trong các số đó thôn An Bằng có tầm khoảng 800 hộ nhưng bao gồm đến 75% dân có người thân là Việt Kiều. Theo nhật trình Lao Động ngày 13 tháng 10 năm 2000, tuy con số hộ dân An bằng chỉ có khoảng 870 nhưng có đến rộng 1200 ngôi mộ, thánh địa họ tộc, đình làng bắt đầu xây hoặc xây đi xây lại cha bốn lần, chen lẫn trong những khu gia cư. Theo tờ thế giới mới 31 mon 8 năm 2000, thì xã An bởi có 43 tộc họ “nghĩa là gồm 43 từ con đường được bé cháu góp phần để xây làm thế nào để cho kềnh càng hoành tráng…


Thấy từ đường họ H. ở kề bên liên tục tái thiết bố đợt, mỗi hóng thêm xuất sắc đẹp, chúng ta L. Liền mang đến đập đi, xây lại tự đường của mình những tư lần, mỗi lần cách nhau chỉ dăm tháng. Mà túi tiền cho bài toán xây mới đâu ít ỏi gì, các lần cả trăm ngàn đô!” vì đó, ta phải tóm lại rằng đồng đồng usd quả là bao gồm sức bật kinh điển của Tiên, của Phật bởi vì riêng thôn An bằng và các làng kế cận, đô la là lăng chiêu mộ của bạn già. Với ý niệm “sống giữ hộ thác về” cùng “sống nhờ mồ nhờ mả, chứ không nhờ cả chén ăn”, trong các bao nhiêu lăng mộ xây dựng ở làng mạc An Bằng có khá nhiều ngôi sinh phần nghiêm túc phá đi xây lại những lần mà con cháu sinh hoạt hải ngoại ước ao chí tình ôm đô la về để đền đáp công ơn sinh thành của những bậc phụ huynh đang còn sống mặc dù gia cảnh khôn cùng khiêm tốn, nếu không nói là cơ cực.


Trong bài lễ hội cầu ngư sinh sống Thuận An. (trong tập Hỏi đáp về Triều Nguyễn cùng Huế xưa – bên Xuất phiên bản Trẻ), ông Nguyễn Đắc Xuân chần chờ có bôi chưng không đã ghi lại rằng: “Các nhà hoạt động xã hội từ bỏ thiện này thì cấp thiết quên từ thời điểm cách đây vài chục năm, vào hồ hết tháng mưa lạnh lẽo kéo dài, dân Thuận An cấp thiết đi đại dương được, họ buộc phải thường phòng gậy lên Huế xin ăn” (trang 104).


Bấy thọ nay, đơn vị nước nước ta cố tình ko muốn nhắc đến sự kiện tín đồ dân quá biển! vày vượt biển khơi là phòng đối biện pháp mạng, là “bỏ phiếu bởi chân” tìm tự do mới quăng quật xứ ra đi! Vượt đại dương là mẫu tội mà công an giả dụ bắt được thì bỏ tù dù là trẻ con còn sẽ bú mẹ. Tuy vậy nay thì sức mạnh Tiên Phật của đô la làm bạn cộng sản đề nghị gọi dân Việt kiều quay trở lại là “núm ruột xung quanh ngàn dặm” cùng với bó đô la đem lại giúp nước.

Cũng trong bài xích dẫn trên, ông N.Đ.Xuân viết: “Các cơ quan an ninh, sau 1975, đã từng nhức đầu vày Thuận An có tỷ lệ vượt biển tối đa ở Việt Nam. Có rất nhiều hộ tất cả đến năm sáu người bỏ nước ra đi” (trang 104). Có nguồn dư luận như ông hồ nước Vĩnh trong bài bác “Xa rồi tp lăng” nói ở trên rằng dân Việt kiều An bởi phung phí, “không biết tích cóp để giảm sút kinh phí trong việc “bê tông hóa” lăng tuyển mộ thì An Bằng sẽ sở hữu được một trường học khang trang nằm cạnh sát ngôi đình bắt đầu xây dựng, nhằm mục tiêu giữ lại nét đẹp của truyền thống văn hóa”.


Ý kiến này rất gây ra nhưng chưa hẳn dân Việt kiều An bằng không nghĩ tới như trong bài bác “Một ngôi trường mang lại làng An Bằng” của Nguyễn Bá Trác trên báo Việt Mercury số 107 ngày 9 mon 2, 2001 qua ý kiến của nhì ông Văn Nhân Đạo và Lê Thanh Lâm cội An bởi trong chuyến về thăm vn đã tiếp xúc với Hội khuyến khích và cung ứng phát triển giáo dục vn để thăm dò dự án. Nhưng dự án của nhì vị Việt kiều có tâm huyết có thực hiện được hay là không lại là một trong những chuyện khác, tùy thuộc vào cái chú ý đa nghi Tào túa của cơ quan ban ngành địa phương so với cái nhiệt tâm của hai ông. Bộ mong dùng đô la nhưng “diễn tiến hòa bình” sao đây!

Vả lại, nói chí tình, lo việc hoạt động công ích xây cầu, xây chợ, xây trường là bổn phận của chính quyền phải lo mang đến dân tê mà! Sao lại trông nhờ vào tiền các giọt mồ hôi nước đôi mắt của dân Việt kiều thao tác lam bầy đàn ở hải ngoại lấy về! Còn về luận điệu trách cứ dân An Bằng túng bấn bỗng nẩy ý xây chiêu tập kiểu vương vãi giả nhằm báo hiếu cho bố mẹ tổ tiên là thừa đáng?

Nếu vậy thì tín đồ ta nghĩ chũm nào về chính quyền Huế vì ham kiếm chút nước ngoài tệ, đã tổ chức triển khai trò hề cho du khách ngoại quốc khoác áo hoàng đế, phi tần ngồi trên ngai vàng chụp ảnh ở công ty Hữu Vu sau năng lượng điện Thái Hòa, hoặc dùng Ngự Thiện (ăn cơm trắng vua) vào cung nội oai nghiêm của Hoàng thành? bên trên một góc cạnh nhìn, chuyện xây lăng chiêu tập của người dân An bởi và ở những làng ven bờ biển Thuận An Huế là 1 trong dịp mà fan dân giã, tuy là do động lực háo danh, vẫn vô tình phục chế lại đầy đủ nét bản vẽ xây dựng cổ truyền trong các kiểu lăng mộ vương giả gần như bị thất truyền từ bỏ hồi hết vua chúa năm 1945! tín đồ cộng sản vn thường ca tụng cái lý tưởng: Bàn tay ta làm nên tất cả, Với sức người, sỏi đá cũng thành cơm!


Không biết ta bao gồm nên sửa lại là Đồng đô la tạo sự tất cả, cùng với đô la, dân giã cũng thành vua! vào chuyến xe tự Thuận An xuôi về nam dọc từ phá Tam giang cho tới địa danh An Bằng. Nói theo một cách khác mọi miếu chiền, am miếu, đình làng thánh địa họ hồ hết được xây dựng trong vòng vài năm nay. Hồi đó kia đây chỉ là phần nhiều thôn chài nghèo bên tranh vách lá với vùng chiêu tập địa bờ cát trắng xóa mênh mông. Cây xanh không đủ sức mọc vị nước tại chỗ này vừa lợ lợ vừa lắm phèn. Ngày nay, dài dài theo đường, tôi thấy đa số nhà cửa bằng vật tư nặng, lai rai gồm nhà hai tầng, ko to phệ gì tuy nhiên khang trang tuy có đôi chút “kiểu cọ”


Không khí sinh sống đây có không ít nơi nặng hương thơm cá mắm. Điều làm tôi ngạc nhiên là hồ hết cổng tam quan lớn lớn, đông đảo trụ biểu lớn tưởng có rồng quấn của không ít nhà cúng họ. Tôi đã bị choáng ngợp trước một ngôi lăng tất cả kiến trúc đặc biệt nằm xoay có mặt đường: khía cạnh tiền là lưỡng sư triều đỉnh (cặp sư tử chầu đỉnh đốt trầm), kế kia là tứ cột trụ tam quan phệ chạy rồng ôm không soát một vòng tay, trên đầu chóp trụ (chapiteau) là hai tầng lòng đèn (lanterne) với góc mái ngoằn ngoèo với motif ngọn lá, tư đỉnh trụ là bốn nhỏ nghê (kỳ lân). Sau tư trụ tam quan, là bi đình (nhà bia). Công ty này nền bên dưới vuông vức gồm bốn cột nâng một chiếc mái tròn có hai tầng, ý hẳn bảo hộ hình ảnh vuông tròn của vũ trụ.


Phần vuông dưới trang trí theo nét china có một bia đá bằng đá granito màu xám nhóm bởi con rùa vàng cùng diềm mái chạy hoa sen. Cơ mà phần mái tròn ở mặt trông có vẻ như chịu ảnh hưởng đậm đà của thẩm mỹ Ấn-độ tuyệt Ba-tư, vòng cung của cửa ngõ vòm là một hình trụ bán nguyệt với nhì đầu hơi hớt tóc lại. Nóc vòm trông y hệt như cái lọng giỏi hình loại bảo bình đựng cốt Phật, nhưng chiếc lan can lại chạy hoa lá huệ của tây phương thật nặng nề phê phán. Kế đó là hai nhà thạch quách (sarcophage) nói một cách khác là tẩm, cất hai mẫu áo quan phía bên trong theo kiểu tuy vậy táng, vào quan kế bên quách đẳng cấp như lăng vua Gia long theo ý niệm Càn khôn hiệp đức. Sau cuối là một bức hậu bình phong trang bị sộ bài trí với hai hình cuốn thư. Bên trên bia granito, bao gồm khắc một bài thơ bằng văn bản quốc ngữ thếp xoàn nhũ như sau:

Lăng chiêu mộ nguy nga thực bụng sáng lập năm 2000

KHIÊM VĂN BIA BÁO song THÂN

Ân cha như núi Thái sơn,Nghĩa mẹ như biển khơi đại dương Thái bình.Cháu nhỏ cùng một mối cung cấp sinh,Đời đời nối dõi chút tình báo ân,Nhớ ơn tạo nên hóa luân phiên vần,Miếu lăng kiến thiết chia phần đáp ơn.Diện chi phí núi Ngự ngôi trường sơn,Tam giang phẳng lặng châu thuyền vãng lai,Mặn bồi một dải đất dài,Thái bình vùng biển an bài xích tôn lăng,Mùa hè Ất sửu khởi công,Khánh thành an vị đầu xuân, Mậu dầnHai ngàn năm Mão cuối đông,Lòng thành con cháu vui miệng tạo bia,Được nhờ vào phúc nóng xưa kia,Ngàn năm xây dựng lăng bia an lành.

Đàn con cháu nội nước ngoài nam thiếu phụ từ hải ngoại.

Lời thơ lục chén nhiều câu gieo lạc vận, mà lại ý rất thực bụng cảm động, phản ảnh đúng thực tiễn trước mắt: Mặn bồi một dải đất dài, tỉnh thái bình lãnh hải an bài bác tôn lăng. Tuy vậy câu lưu giữ ơn tạo thành hóa luân chuyển vần, Miếu lăng chế tạo chia phần đáp ơn. Ngẫm nghĩ về lại nghe sao nhưng đúng thế. Nếu sản xuất hóa khu đất trời ko xoay vần thay đổi ngược, dân chài bần cùng ven đại dương đâu có chuyện vượt biển, chúng ta đâu bao gồm trôi dạt qua dòng “xứ Hoa kỳ của cơ hội” để con cái họ đâu bao gồm cơ duyên học tập thành kỹ sư, bác bỏ sĩ, và sau cuối họ đâu bao gồm đem đô la về xây lăng báo hiếu nhỉ!


*THỊ TRẤN CỦA QUÁ KHỨ LÀ ĐÂY!

Cuối cùng công ty chúng tôi đã cho tới An bằng một địa điểm bé dại với vô số tên: tp Ma, Đô thị của người chết, thành phố Lăng và thị xã của thừa khứ. Theo như cửa hàng chúng tôi quan sát, chiến thắng trong vùng kiến thiết không bao nhiêu, chắc hẳn rằng không mong muốn cho không nhiều oi người ở lại, người cư trú cũng không thích gánh thêm phiền hà, tốn hèn lôi thôi.


Thành ra chữ Hiếu của người tha phương được tập trung vào việc thi công lại mồ mả tiên sư cho thật khang trang, càng khang trang, càng vinh dự. Tuy vậy cũng dựa vào chữ Hiếu của khúc ruột nghìn dặm đã đem lại công ăn uống việc tạo nên bao nhiêu người trong một thời gian dài. Nhờ đó mà đường sá tự Thuận An về lần hồi được chỉnh trang nhằm chở vật liệu mọi sản phẩm công nghệ từ Huế về, của cả cát vì chưng ở Thuận An chỉ bao gồm cát trắng mịn chỉ đựng vào trong bình lư cắm nhang là tốt, còn xây đắp thì sử dụng cát vét từ bỏ lòng sông hương chở về. Nền đất ở ven biển là cát nên mọi xây đắp phải dùng bê tông.


Người ta nói rằng mộ chôn đất mèo thì thây tín đồ chạy mất, bốc mả không thấy xương. Thử chú ý vào báo cáo vật liệu đọc công khai minh bạch ngày lễ khánh thành ngôi đình buôn bản An bởi cũng đầy đủ khiếp: 22 tấn xi măng, 14 tấn sắt thép đầy đủ loại…kim phí tổng cộng hơn 1,4 tỷ việt nam đồng bạc VN. Nghề xây lăng chiêu mộ vương giả, cất đình đựng chùa, xây trường đoản cú đường phần đông không còn quang vinh như cái hồi còn vua chúa trước 1945. Lớp nghệ nhân cũ thợ ngõa, thợ nề, thợ mộc, thợ chạm theo đường hướng truyền thống cổ truyền còn sót hiện thời cơ hồi thưa thớt như lá mùa thu sau bao nhiêu chiến tranh.

Xem thêm: Trọn Mùa Lễ Hội Với Thẻ Tín Dụng Quốc Tế Sacombank ), Uniqlo Vietnam, Profile Picture

Đi tìm lại số đông tay thợ lão xóm – nhỏ cháu của lớp người làm gỗ thuộc Nê Ngõa Tượng cầm cố của triều đình Huế xưa – còn biết cẩn sành, cẩn sứ chạy rồng chạy phượng trên vật dụng hay bên trên trụ biểu để truyền nghề cho trẻ tuổi cũng thiên nan vạn nan, dù cho đất Huế vốn là đất đông Phật tử nên hoàn toàn có thể còn nhu cầu kiến thiết lắm chùa, lắm chiền! bạn em rể tôi vốn là giáo sư dạy dỗ Đại học tập Mỹ thuật Huế chỉ đến tôi thấy nhiều loại sứ đã dùng làm cẩn tường.

Dân An bởi chắc yêu cầu mua một số loại sứ từ không tính Bắc trực thuộc xã bát Tràng gì đó, đồ vật đồng màu để triển khai vẩy long lông phượng mang đến thích hợp, công viêc tốn kén đã đành nhưng không phải chóng vánh dễ dàng…


Nhìn công trình xây lăng chiêu tập ở vùng Thuận An cùng làng An Bằng, nếu không nói quá đáng là một kỳ quan, thì tín đồ ta bắt buộc khen tín đồ dân tại chỗ này đã tự động hóa xuất công, xuất của nhằm phục chế lại thẩm mỹ và nghệ thuật cổ truyền, trong những khi nhà nước nước ta đang vận động, năn nỉ cơ quan UNESCO tài trợ để phục chế lại cung điện và lăng mộ cho yêu cầu du lịch. Nghe nói tờ báo “Tuổi Trẻ” có đề nghị biến thành phố An bởi làm khu du lịch…

Nhưng chả bao thọ sau, báo chí khác trên đất Thần khiếp đã trẻ trung và tràn trề sức khỏe mắng dòng đám người muốn công khai hóa “công bài toán xấu xa” đó mang lại toàn quả đât biết sau khoản thời gian người du khách hỏi vày tiền đâu mà thành lập ra.

*AN BẰNG: NGỌN LỬA PHỤC CHẾ NGHỆ THUẬT BÙNG LÊN mang đến LỊCH SỬ thanh lịch TRANG.

Bước vào địa đầu của thôn Vinh An, tầm mắt cửa hàng chúng tôi bỗng choáng ngợp như đứng trước một đám nấm con kiến trúc mập mạp đủ mầu, đủ kích thước mọc lên lố nhố trùng điệp sau trận mưa rào

Khác với cảnh dọc đường từ xóm Thuận An, âm phần của người chết khu vực đây không nằm đơn lẻ trên gần như sườn đồi giỏi nương vườn xanh xuất sắc mà là trải lâu năm ra trên bình diện lẫn với gia cư dương cơ của fan sống. Ở đây, khác nước ngoài hoàn toàn ko có xúc cảm âm khí nặng nề, bi lụy hiu như cảnh nghĩa trang Tây Phương với cảnh bất tỉnh ngàn của rừng thánh giá chỉ trắng toát dưới rặng dương.

Trái lại, tín đồ ta tất cả một cảm xúc vui thú bừng lên như đang quan sát ngắm một bức ảnh Tết dân gian vẽ với những color đầy nước ta tính: đỏ cánh sen, đỏ cam, tiến thưởng hòe, lục và tím.


Tác trả Pháp Jean Marquet thiệt lém lỉnh khi nhận định rằng đám táng vn “có đồ vật gi vui thú”

(L’enterrement annamite a quelque chose d’amusant!) như trong bài tập gọi Pháp văn Livre unique của tôi hồi bé. Chiếc vui thú đến một tư tưởng Đông phương về ý niệm “sống nhờ cất hộ thác về” nhưng mà dương gian là cõi tạm, cõi âm mới thật là địa điểm vĩnh phúc ngàn thu

Phóng ánh mắt bao quát, dựa vào những hình tượng trên hồ hết lăng mộ, tôi thấy khu vực đây Phật Chúa nằm chung: chiêu tập Phật tử tuyệt dân lương thì trang trí với hình chữ Vạn, hình bánh xe Pháp xuất xắc ít ra với hình chữ Phúc; còn con chiên Thiên Chúa thì nằm yên ổn nghỉ dưới bóng Thánh giá bán hay cổng chữ M của người mẹ Maria. Vinh quang đãng Chúa cả bên trên trời, an ninh dưới thế cho tất cả những người thiện tâm! Thôn buôn bản An bởi (hay An Bình) quả sẽ mang cái brand name theo định mệnh dành cho mối duyên tình thiện vai trung phong cho con cái của Phật với Chúa nằm sát nhau.


Đứng trước một rừng bao gồm hơn cả ngàn lăng chiêu mộ trước, cùng với một trung ương tình khao khát ý muốn tìm hiểu, tôi bỗng hy vọng có một kỹ năng và kiến thức uyên thâm nám như linh mục Léopold Cadière, nguyên là bỉnh bút cho Tập san Đô Thành Hiếu Cổ (Bulletin des Amis du Vieux Huế – viết tắt là BAVH) hồi vào đầu thế kỷ 20. Linh mục đã quan trọng đặc biệt dựa vào sự điều tra khảo sát 317 ngôi mộ vn xây trong khoảng chu vi đất Huế từ bỏ bực vương giả cho đến người dân mà lại viết ra bài xích Tombeaux annamites dans les environs de Hué (BAVH năm 1928).

Ngài đã phân các loại những hình thể, mẫu mã thức của những loại tuyển mộ xây (nấm tròn, nấm vuông, mộc nhĩ trứng ngỗng, nhà thạch quách tuyệt tẩm v.v…); hầu như bờ vây quanh call là uynh thành (enceinte) đủ biện pháp tròn, thuẩn, vuông, chữ nhật…; mọi cổng vào bao gồm cột vuông, cột trôn ốc, cột hình giao long; rất nhiều cổng tam quan liêu vòm cong xuất xắc hay hai, bố tầng mái; phần đông hình tay ngai mộ. Không tính sự phân một số loại trên, cụ Cadière còn mô tả những bức bình phong, đa số bái đình, hầu như bàn long đình để tế mộ, phần lớn nhà bi đình, phần nhiều miếu thổ thần bản địa v.v…


Muốn thưởng thức những họa tiết trang hoàng hoa lá, bức cuốn thư hay tranh tứ quí hoặc hầu như kiểu sức trang trí hình tượng cho tính ngưỡng Nho Phật Lão trên những lăng tuyển mộ ở đây, tôi thấy rất cần phải tìm gọi lại cuốn L’Art de l’Annam của H. Gourdon (Paris – 1934) tuyệt L’Art Vietnamien của L. Bezacier (Paris – 1954). Nhưng mong muốn chuyên biệt đọc về cụ đô thần kinh, tôi phải dò lại từng cụ thể trong cuốn L’Art à Huế của linh mục L.Cadière viết năm 1919 để thẩm định và đánh giá sát về nghĩa địa của làng An Bằng, làng mạc Vinh An.

Tôi nghĩ nơi đây cơ hồ là 1 trong cứ điểm ở đầu cuối ở nước ta đã tạo thời cơ phục chế lại nhiều phần những tàn tích nghệ thuật triều Nguyễn vì những tay thợ – hậu duệ còn tồn tại của đầy đủ nghệ nhân Nê Ngõa tượng cục trong triều đình Huế ngày xưa. Tôi hốt nhiên dâng lên niềm cảm phục cho phần đa tay thợ cuối mùa vẫn tạo dựng nên Thị trấn quá khứ An bởi này qua bàn tay nhiều diện nhiều năng: xây nài cũng họ, đúc va cũng họ, cẩn sành sứ cũng họ, cùng tô màu sắc vẽ lá hoa cũng họ.


Đúng như nhấn xét của Dr. L. Gaide & H. Peyssonnaux vào bài khảo sát điều tra Tombeau de Kiên Thái vương vãi (BAVH 1925): Pour achever, nous dirons qu’en Annam, c’est le même ouvrier qui, tour à tour, se fait macon, sculpteur, mosaiste et peintre. Và tôi vẫn muốn tạ ơn Trời! Nếu không có hiện tượng dựa vào ơn tạo ra hóa luân phiên vần, Miếu lăng phát hành chia phần đáp ơn của dân An bởi rủng rỉnh đô la thì các người thợ bên trên đâu có dịp chót thi thố kỹ năng của họ trong vào cuối thế kỷ 20. Do nhìn lại lịch sử vẻ vang nửa rứa kỷ qua, tôi thấy và đúng là Tạo hóa gây nên cuộc hí trường! bạn Cộng sản V.N hồi làm sao đã chủ trương rất đoan đập phá mà người ta gọi là “làm biện pháp mạng”.

Với chiến thuật tiêu thổ nội chiến năm 1947 bắt buộc họ dường như không ngần ngại chất rơm thiêu rụi Điện nên Chánh, Đại cung môn, Điện Khôn Thái, lầu loài kiến Trung. Fan ta nói rằng quân Pháp dịp tái chiếm phần Huế mà đổ bộ trễ hơn vậy thì cửa Ngọ Môn cùng Điện Thái Hòa cũng trở nên tiêu diệt luôn. Viên tướng tứ lệnh quân nhóm Đức dịp rút quân khỏi Paris đã không nở thiêu rụi thành phố lịch sử vẻ vang này cơ mà!

Và trong cả quân team Pháp thực dân lúc hành quân nghỉ ngơi vùng Huế không nhiều ra có điểm này đáng khen là họ bắt gặp những mặt hàng xưa bị dân bọn chúng “đổ bộ hôi của” chứa dấu thì lính Pháp đem lại Huế giao trả cho Ủy ban Chấp chánh tạm thời của nước ta thời ông trần văn Lý. Đồ giao trả không ít đến nỗi ông è văn Lý phải tạo ra một cơ quan mừng đón và quản lý, giao cho chũm Võ văn Nhức, nguyên là tốt nhất đẳng Thị vệ là người tiếp nhận và kiểm kê. Fan Cộng sản việt nam miệng thì nói biện pháp Mạng trước sau như một, nhưng hành vi từ rất đoan này sang cực đoan kia. Bọn họ đã kháng Trời, phòng tôn giáo tín ngưỡng, kháng thờ cúng, kháng vua chúa, chống phong kiến, chống bốn sản…


Chống đủ trang bị rồi lại sửa sai! trong tầm thập niên qua, họ hô hoán “cởi trói và đổi mới” bắt buộc dần dà họ đến phục chế quay trở lại như xưa. Nếu như họ trái là thành thực “hồi tâm” thì tôi nghĩ về là lịch sử dân tộc dân tộc sắp tới sang trang. Mong vậy thay! shop chúng tôi không có thì giờ thăm cẩn thận toàn mọi ngôi làng. Cùng cũng không đủ kỹ năng nhận định về tinh vi nghệ thuật của không ít lăng tuyển mộ ở đây. Trong số lăng chiêu tập ở đây, tôi quánh biệt chú ý một vài lăng mô khá tiêu biểu vượt trội ở đầu buôn bản mà chụp ảnh kỹ lưỡng. Một ngôi chiêu mộ theo Phật giáo xây năm 1999 với gần như hình chữ Vạn, hình bánh xe Pháp luân đúc bên trên cổng tam quan, cột chạy dragon cẩn sứ xanh với các họa máu tứ quì: mai lan cúc trúc.

Muốn lên cổng tam quan lại này, khác nước ngoài phải tiến bước năm bậc cấp, hai bên trang trí cặp kỳ lân, ở tại chính giữa là một đỉnh trầm màu vàng hoe mập cao nửa tầm người; đỉnh đứng vào một vòng cung chạy hình đúc mây khói. Sau cổng tam quan, là bia tốt bi đình tất cả một tầng mái hình lục giác với góc cong lên, lợp ngói hoàng ly. Đặc biệt trên từng mái bi đình là một chiếc tháp tròn tất cả tượng Phật ngồi gồm hai tầng mái trông xa giống loại bảo bình đựng cốt Phật, riềm mái chạy hoa sen. Bên trên chót đỉnh bi đình cũng như trên chót tứ trụ cổng tam quan lại là hình năm quả bầu, tượng trưng cho thai Thái cực. Sau bi đình là đầy đủ ngôi tẩm chứa hầu như thạch quách tô điểm với hoa văn chữ Vạn cùng hoa sen.


Cuối lăng là 1 trong cổng sau với ba tầng mái cùng với lưỡng long triều nguyệt. Tuy nhiên điều làm cho tôi chú ý nhất và cho rằng có ý nghĩa sâu sắc minh giải nhất là đôi bằng chữ nho tô màu sắc cánh sen trên nhị cột cổng tam quan: Tiền tây nam chiếu sa bồi Mỹ địa tân. Hậu Đông Bắc tiếp thủy hải đất nước cựu. Mặt tây nam trước tuyển mộ chiếu hướng về vùng cát bồi có quốc gia mỹ mới. Phía Đông Bắc sau lăng tiếp giáp biển cả sông là Quê cũ Việt nam. Câu này tả địa chỉ của ngôi chiêu tập nhưng bên cạnh đó cũng gói ghém trọng điểm tình của những người con cháu lập mộ, mặc dù rằng trước mắt bao gồm một “quê Mỹ đẹp nhất mới” (Mỹ địa tân) dẫu vậy vẫn luôn ghi nhớ sau sườn lưng tình giang sơn của quê Việt cũ (giang tô cựu). Phải chăng là nhờ tạo nên hóa luân phiên vần!

Nếu ko thì bạn dân buôn bản chài bần cùng sao lại sở hữu hai quê nhà như vậy. Nhưng lại họ đã đối xử đầy tình nghĩa đôn hậu: có mới nhưng không bao giờ quên cũ, uống nước nhớ nguồn. Rất nhiều lăng mộ mà người ta bỏ tiền mồ hôi nước mắt mang đến ông bà phụ huynh – không đều là một hình thức để báo đền ân đức – mà còn là một thời cơ để họ thực thi lại cái đẹp khuôn sáo cầu lệ cổ kính của dân tộc mà lâu nay bị quán triệt hay ao ước mà không thể triển khai được bởi thiếu tài chánh. đông đảo kiểu thức, họa tiết thiết kế đầy cầu lệ trên phần lớn ngôi chiêu mộ trong mắt họ vẫn luôn là những ký hiệu để người dân hóa học phác kiếm tìm thấy sức mạnh truyền đạt những ước mơ, khát khao về một niềm hạnh phúc của tín đồ dân trong lòng một thôn hội an lạc, tổ quốc thái bình, hơn là tin theo hầu hết khẩu hiệu tuyên truyền ở trong phòng nước về một lý tưởng chế độ xã hội chủ nghĩa.


Ngôi lăng lắp thêm hai tiêu biểu mà tôi chụp là của không ít người dân An bằng theo Thiên Chúa. Cổng tam quan của lăng theo những người thợ vẫn xây nói kinh phí xây cũng khoảng chừng 30 ngàn đô. Cổng này quan sát đại thể cũng tương tự như bên lương với cột chạy dragon với nhì tầng mái lợp ngói lưu lại ly vàng. Nếu số lượng 3 của cổng theo Phật giáo là Tam bảo: Phật Pháp – Tăng, dẫu vậy hiểu linh động với quan niệm Thiên Chúa giáo là Chúa tía Ngôi.


Nhưng đông đảo điểm biệt lập mà tôi nhấn xét trên cổng tam quan Thiên chúa giáo như sau: -trên cổng giữa hình vòng cung gồm chén mình Thánh Chúa tỏa hào quang -những chót trụ cột hình nhọn hoắt theo kiểu Gothic vút lên rất cao -các hoa văn trên hai cột giữa hay các hộc vuông bên dưới diềm mái là hình thánh tâm, quả tim quấn vòng tua rướm huyết và các hình ảnh trích từ tởm thánh Tân cầu hình Chúa giảng bên trên núi về tám mọt phúc thật, hình Chúa trên biển hồ Ga-li-lê… -màu xanh của Đức bà mẹ Maria được dùng ưu rứa để tô bốn cái cột tam quan hay tranh vẽ họa tiết. Sau cổng tam quan liêu là hầu hết tẩm đựng quan tài của những người quá cố.


Cuối lăng là loài kiến trúc 1 bàn thờ cùng với hình Thánh giá mầu xanh cùng hình chim người tình câu Thánh linh color trắng. Trên phố xe trở về tp Huế, sau khi thăm lăng tuyển mộ vùng Thuận An cùng làng An bởi xã Vinh An, mặc dù rằng mệt choài nhưng riêng tôi cảm thấy lời của tín đồ em rể là ý vị: bạn chết tại đây đang reo cười dưới số đông mộ phần.


Bs Lê văn Lân

--

Nguyễn-AnhKhoa16apchienluoc
googlegroups.comContact: anhn08340
gmail.com


In cóp nhặt Đó Đây, văn hóa truyền thống Tags tp ma sinh sống Huế nơi bạn chết reo cười, Bs Lê văn Lân, buôn bản An bằng - Thuận An - Huế
← Biết Nói Gì Hơn! (Tuệ Vân)Xử lý bạn đề bạt, chỉ định cán bộ tham nhũng tất cả khả thi? (RFA) →
This is an example. Double-click here & select a page lớn create a cloud of its tags or categories. Learn more